出类拔萃(出類拔萃)

Phát âm: chū lèi bá cuì Nghĩa đen: Vượt lên trên đám đông

Nguồn gốc & Cách sử dụng

Thành ngữ danh giá này mô tả việc xuất (出) khỏi một loại hình (类) và vượt (拔) lên hẳn so với đám đông (萃), có nguồn gốc từ Hậu Hán Thư. Ban đầu, nó dùng để mô tả các quan lại có tài năng xuất chúng, nổi bật hơn hẳn so với đồng nghiệp. Ẩn dụ nông nghiệp này gợi hình ảnh một cái cây phát triển cao hơn hẳn so với cây cối xung quanh, bắt nguồn từ hình ảnh canh tác quen thuộc trong xã hội Trung Quốc. Vào thời nhà Đường, các báo cáo về kỳ thi khoa cử đã áp dụng nó để xác định những thí sinh thực sự xuất sắc. Khác với những thuật ngữ chỉ sự ưu việt đơn thuần, nó đặc biệt nhấn mạnh sự xuất sắc bẩm sinh, trở nên hiển nhiên qua sự so sánh. Cách dùng hiện đại chỉ những cá nhân có năng lực hoặc thành tựu vượt trội đáng kể so với nhóm đồng đẳng của họ, đặc biệt trong các lĩnh vực cạnh tranh, nơi sự khác biệt có ý nghĩa đòi hỏi sự vượt trội đáng kể.

Ví dụ

Tiếng Anh: "Bài viết nghiên cứu của cô rõ ràng là vượt trội so với tất cả những người khác được gửi đến hội nghị"

Tiếng Trung: 她的研究论文明显优于提交给会议的所有其他论文