10 thành ngữ Trung Quốc mà mọi fan Pursuit of Jade (逐玉) nên biết

Nếu bạn đã xem Pursuit of Jade (逐玉) — bộ phim C-drama năm 2026 đã phá vỡ kỷ lục với thị phần hàng ngày 55,1% và vượt qua Joy of Life 2 — bạn đã đắm chìm trong một thế giới phong phú với nghệ thuật kể chuyện cổ điển của Trung Quốc. Sự thể hiện của Zhang Linghe và Tian Xiwei về một hầu tước sa cơ và con gái của một người bán thịt điều hướng tình yêu, chiến tranh và âm mưu chính trị dựa trên hàng thế kỷ truyền thống văn học.

Dưới đây là mười chéngyǔ (成语) — những thành ngữ bốn chữ của Trung Quốc — nắm bắt trái tim của Pursuit of Jade. Biết chúng sẽ làm sâu sắc thêm hiểu biết của bạn về bộ phim và mở ra một cửa sổ vào các giá trị văn hóa thúc đẩy mỗi cảnh.

---

1. 卧薪尝胆 (wò xīn cháng dǎn) — "Ngủ trên củi, nếm mật"

Ý nghĩa: Chịu đựng khó khăn để chuẩn bị cho sự báo thù hoặc thành công trong tương lai.

Không có thành ngữ nào phù hợp với hành trình của Xie Zheng hơn. Trong mười bảy năm, hầu tước sa cơ của triều đại Đại Yên này giấu kín danh tính thật của mình, sống như "Yan Zheng" — một người tị nạn nghèo khổ từ Chongzhou — trong khi âm thầm lập kế hoạch để báo thù cho vụ thảm sát gia đình mình. Anh sống giữa những người bình dân, kết hôn giả với con gái của một người bán thịt, và kiềm chế mọi bản năng để hành động trước khi thời điểm thích hợp đến.

Thành ngữ này có nguồn gốc từ vua Goujian của nước Việt, người đã chịu đựng nhiều năm làm nô lệ dưới tay kẻ thù, ngủ trên củi thô và nếm mật đắng hàng ngày để giữ cho khát vọng báo thù của mình luôn sắc bén. Giống như Goujian, Xie Zheng hiểu rằng hành động sớm đồng nghĩa với thất bại chắc chắn. Sự kiên nhẫn của anh không phải là thụ động — đó là chiến lược được tôi luyện trong đau khổ.

Sử dụng nó: Khi ai đó chịu đựng một khoảng thời gian dài khó khăn trong khi âm thầm chuẩn bị cho một khoảnh khắc quyết định.

---

2. 宁为玉碎 (nìng wéi yù suì) — "Thà bị vỡ như ngọc"

Ý nghĩa: Chọn sự chính trực và sự hủy diệt hơn là thỏa hiệp và sống sót.

Tiêu đề của bộ phim tự nó đã chơi trên hình ảnh ngọc, và thành ngữ này chạy xuyên suốt cốt lõi đạo đức của nó. Fan Changyu thà chết trên chiến trường với con dao của mình hơn là chấp nhận một cuộc sống phục tùng. Xie Zheng thà phá vỡ vỏ bọc của mình và đối mặt với kẻ thù hơn là để sự thật về vụ giết hại gia đình mình bị chôn vùi.

Trong tư tưởng cổ điển của Trung Quốc, ngọc đại diện cho sự hoàn hảo về đạo đức — đẹp đẽ, rực rỡ, nhưng dễ vỡ. Thành ngữ này nói rằng: tốt hơn là bị vỡ như một thứ quý giá hơn là sống sót nguyên vẹn như một thứ vô giá trị. Đây là sự lựa chọn mà cả hai nhân vật chính phải đối mặt nhiều lần, và đó là điều khiến họ xứng đáng với nhau.

Sử dụng nó: Khi ai đó chọn một con đường có nguyên tắc nhưng tốn kém hơn là một thỏa hiệp dễ dàng.

---

3. 玉汝于成 (yù rǔ yú chéng) — "Ngọc được hoàn thiện qua công việc cẩn thận"

Ý nghĩa: Khó khăn và sự tinh luyện là những gì làm cho một người thực sự xuất sắc.

Ngọc thô là không có gì nổi bật — chỉ là một viên đá khác. Cần có sự cắt gọt, mài dũa và đánh bóng kiên nhẫn của một nghệ nhân để tiết lộ vẻ đẹp bên trong. Fan Changyu bắt đầu bộ phim như một cô gái bán thịt không có mối quan hệ chính trị, không có đào tạo võ thuật và không có dòng dõi quý tộc. Những gì cô có là sự kiên cường, trí thông minh thực tiễn và một ý chí sắt đá.

Mỗi cuộc khủng hoảng mà cô phải đối mặt — cái chết của cha mẹ, một cuộc hôn nhân thuận lợi, sự bỏ rơi, chiến tranh — là một lần cắt của công cụ nghệ nhân. Đến khi cô bước vào chiến trường, cô đã được tinh luyện thành một thứ gì đó đáng gờm. Thành ngữ này nhắc nhở chúng ta rằng vẻ đẹp không phải được thêm vào từ bên ngoài; nó luôn ở đó, chờ được tiết lộ qua áp lực.

Sử dụng nó: Khi ai đó trở nên mạnh mẽ và có khả năng hơn qua những trải nghiệm khó khăn.

---

4. 破镜重圆 (pò jìng chóng yuán) — "Một chiếc gương vỡ lại được nguyên vẹn"

Ý nghĩa: Tái hợp sau sự chia ly đau đớn.

Thành ngữ này đến từ một trong những câu chuyện tình yêu ngọt ngào nhưng đầy nước mắt nhất của văn học Trung Quốc. Trong thời kỳ sụp đổ của triều đại Chen, Xu Deyan đã làm vỡ một chiếc gương đồng thành hai, đưa một mảnh cho vợ mình, công chúa Lechang, trước khi họ bị chia cắt bởi chiến tranh. Nhiều năm sau, họ tìm thấy nhau qua những mảnh ghép khớp nhau.

Trong Pursuit of Jade, chiến tranh đã làm chính xác những gì nó đã làm với Xu Deyan và công chúa Lechang — nó xé cặp đôi ra xa đúng lúc cuộc hôn nhân giả của họ đã trở thành tình yêu thật. Fan Changyu tiến vào vùng chiến sự tìm kiếm chồng; Xie Zheng chiến đấu để bảo vệ đất nước trong khi tìm kiếm cô. Cuộc tái hợp trên chiến trường của họ là chiếc gương vỡ trở lại nguyên vẹn — chứng minh rằng một số mối liên kết vẫn tồn tại ngay cả khi các đế chế bị tan vỡ.

Sử dụng nó: Khi những người yêu nhau, thành viên gia đình hoặc bạn bè thân thiết vui vẻ tái hợp sau một thời gian dài và khó khăn chia ly.

---

5. 背水一战 (bèi shuǐ yī zhàn) — "Chiến đấu với lưng quay về phía nước"

Ý nghĩa: Chiến đấu với sự cam kết hoàn toàn khi không còn đường lui.

Thành ngữ này đến từ thiên tài quân sự Han Xin, người vào năm 204 trước Công nguyên đã cố tình bố trí quân lính của mình với lưng quay về phía một con sông. Không còn lựa chọn nào để chạy trốn, mỗi người lính đã chiến đấu với lòng dũng cảm tuyệt vọng — và đã thắng.

Toàn bộ hành trình của Fan Changyu là một 背水一战. Sau khi mất cả cha mẹ và bị tách rời khỏi Xie Zheng, cô không còn gì để dựa vào. Cô cầm con dao của mình — không phải một thanh kiếm, không phải một cây giáo, mà là công cụ của cuộc sống lao động — và bước vào một cuộc chiến. Cô chiến đấu không phải vì cô là một chiến binh được đào tạo, mà vì không có lựa chọn nào khác khi mọi thứ cô yêu thương đang ở phía bên kia chiến trường.

Sử dụng nó: Khi ai đó đối mặt với một thử thách quyết định với sự cam kết tuyệt đối vì thất bại không phải là một lựa chọn.

---

6. 金风玉露 (jīn fēng yù lù) — "Gió vàng, sương ngọc"

Ý nghĩa: Một cuộc gặp gỡ hoàn hảo, định mệnh — những người đúng vào đúng thời điểm.

Thành ngữ này có nguồn gốc từ bài thơ của nhà thơ triều đại Tống Qin Guan (秦观) về Chàng chăn bò và Cô gái dệt — hai người yêu bị chia cắt bởi Dải Ngân Hà chỉ gặp nhau một lần mỗi năm. Câu thơ quan trọng: 金风玉露一相逢，便胜却人间无数 — "Nếu gió vàng và sương ngọc gặp nhau chỉ một lần, nó vượt qua vô số cuộc gặp gỡ trong thế giới trần gian."

Đó chính xác là động lực trong Pursuit of Jade. Cuộc gặp gỡ đầu tiên của Fan Changyu và Xie Zheng là tình cờ — cô tìm thấy một người lạ bị thương và cứu anh bằng sự hiệu quả thực tiễn của một người bán thịt đang vá lại gia súc. Anh là một hầu tước đang ẩn náu, người cần chính xác những gì cô đang cung cấp: một cuộc hôn nhân 入赘 giúp anh có vỏ bọc. Cô cần chính xác những gì anh bí mật là: một người đủ khả năng để bảo vệ gia đình cô. Một cuộc gặp gỡ, và quỹ đạo của cả hai cuộc đời đã thay đổi vĩnh viễn. Họ không có nhiều năm tán tỉnh — họ có 金风玉露, một sự hội tụ duy nhất vượt qua mọi thứ trước đó.

Sử dụng nó: Khi hai người gặp nhau trong hoàn cảnh có vẻ như đã được định sẵn hoặc hoàn hảo về thời gian.

---

7. 举案齐眉 (jǔ àn qí méi) — "Nâng khay ngang tầm với lông mày"

Ý nghĩa: Một cặp vợ chồng đối xử với nhau bằng sự tôn trọng sâu sắc.

Thành ngữ này đến từ câu chuyện thời nhà Hán về Meng Guang (孟光), người đã thể hiện sự tôn trọng đối với chồng mình Liang Hong (梁鸿) bằng cách luôn nâng khay thức ăn của anh lên ngang tầm lông mày khi phục vụ bữa ăn — một cử chỉ tôn trọng thường dành cho khách hoặc cấp trên, không phải cho vợ chồng.

Điều làm cho thành ngữ này trở nên hoàn hảo cho Pursuit of Jade là cách mà nó được kiếm được chứ không phải được ban cho. Fan Changyu và Xie Zheng bắt đầu cuộc hôn nhân của họ như một giao dịch — cô cần một người bảo vệ gia đình, anh cần một vỏ bọc. Không có 举案齐眉 ở giai đoạn đầu; thậm chí còn không có sự lịch sự. Đường cong cảm xúc của bộ phim là sự chuyển biến chậm rãi từ một thỏa thuận hợp đồng thành một mối quan hệ thật sự 举案齐眉 — từ hai người sử dụng nhau thành hai người sẽ chết vì nhau. Sự tôn trọng không phải được thừa hưởng từ quy ước xã hội; nó được xây dựng qua khủng hoảng chung, sự trung thực và sự nhận ra dần dần rằng người mà bạn kết hôn vì tiện lợi thực sự là người mà bạn sẽ chọn một cách tự do.

Sử dụng nó: Khi mô tả một cặp đôi đối xử với nhau như những người bình đẳng thực sự với sự tôn trọng chân thành.

---

8. 肝胆相照 (gān dǎn xiāng zhào) — "Gan và mật chiếu sáng lẫn nhau"

Ý nghĩa: Sự tin tưởng và trung thành hoàn toàn giữa những người đã thấy được bản chất thật của nhau.

Trong y học Trung Quốc, gan và túi mật đại diện cho lòng dũng cảm và sự chân thành — những phần sâu sắc nhất của tính cách con người. Khi hai người gān dǎn chiếu sáng lẫn nhau, điều đó có nghĩa là họ đã thể hiện bản thân mà không có sự dè dặt.

Đây là điều phân biệt mối quan hệ của Fan Changyu và Xie Zheng với một mối tình thông thường. Anh bước vào cuộc hôn nhân giấu kín danh tính là một hầu tước. Cô bước vào đó như một thỏa thuận thực tiễn. Sức mạnh cảm xúc của bộ phim đến từ việc dần dần loại bỏ những giả dối này cho đến khi cả hai nhân vật đứng hoàn toàn trần trụi — nhu cầu báo thù của anh, sự độc lập mãnh liệt của cô, sự dễ bị tổn thương chung của họ. Thật sự gān dǎn xiāng zhào đòi hỏi sự trung thực vượt qua cả lời nói. Đó là loại niềm tin được tôi luyện trong khủng hoảng.

Sử dụng nó: Khi hai người chia sẻ sự tin tưởng và trung thực sâu sắc, đã được thử thách.

---

9. 赴汤蹈火 (fù tāng dǎo huǒ) — "Bước vào nước sôi, dẫm lên lửa"

Ý nghĩa: Sẵn sàng đối mặt với nguy hiểm cực độ vì ai đó hoặc điều gì đó mà bạn trung thành.

Các văn bản cổ của Trung Quốc sử dụng thành ngữ này để mô tả bài kiểm tra cuối cùng của lòng trung thành — bạn có sẵn sàng bước vào nước sôi và dẫm lên lửa vì người này không? Quyết định của Fan Changyu khi tiến vào một vùng chiến sự với con dao của mình là fù tāng dǎo huǒ được thể hiện một cách cụ thể. Cô không phải là một người lính. Cô không có đào tạo, không có quân đội, không có sự ủng hộ chính trị. Nhưng cô vẫn đi, vì gia đình và chồng cô đang ở đâu đó trong hỗn loạn đó.

Thành ngữ này không tôn vinh sự liều lĩnh — nó tôn vinh loại tình yêu và lòng trung thành sâu sắc đến mức nguy hiểm trở nên không quan trọng. Đó là sự khác biệt giữa lòng dũng cảm và sự can đảm: lòng dũng cảm là hành động bất chấp nỗi sợ hãi. Fù tāng dǎo huǒ là hành động vì điều mà bạn sẽ mất nếu ở lại an toàn còn tồi tệ hơn bất cứ điều gì mà ngọn lửa có thể làm.

Sử dụng nó: Khi ai đó đối mặt với nguy hiểm nghiêm trọng vì lòng trung thành hoặc tình yêu.

---

10. 风雨同舟 (fēng yǔ tóng zhōu) — "Chia sẻ một chiếc thuyền trong gió bão"

Ý nghĩa: Đứng bên nhau qua khó khăn và nghịch cảnh.

Thành ngữ cuối cùng nắm bắt sự giải quyết của bộ phim. Sau sự chia ly, lừa dối, chiến tranh và âm mưu chính trị, Fan Changyu và Xie Zheng tìm thấy nhau trên chiến trường và chiến đấu bên cạnh nhau. Họ không còn là con gái của một người bán thịt và một quý tộc ẩn danh — họ là những người bạn đồng hành đã chọn nhau với đầy đủ nhận thức về cái giá của sự lựa chọn đó.

Hình ảnh thật đơn giản nhưng mạnh mẽ: hai người trong một chiếc thuyền nhỏ trên biển bão tố. Họ không thể ngăn cản cơn bão. Họ không thể kiểm soát những con sóng. Nhưng họ có thể chèo cùng nhau, múc nước cùng nhau, và từ chối buông tay nhau. Chiếc thuyền không cần phải hoành tráng. Những người trong đó chỉ cần cam kết.

Sử dụng nó: Khi mọi người hỗ trợ lẫn nhau qua những thời điểm khó khăn.

---

Tại sao những thành ngữ này quan trọng hơn cả bộ phim

Pursuit of Jade là một câu chuyện tình yêu và một câu chuyện chiến tranh, nhưng nó cũng là một phương tiện truyền tải các giá trị cổ điển của Trung Quốc — lòng trung thành (忠), chính nghĩa (义), sự kiên trì (毅), và sự chính trực (节). Những thành ngữ trên không phải là trang trí. Chúng là khung triết lý mà bộ phim được xây dựng trên đó.

Khi Fan Changyu cầm con dao của mình và bước về phía tiền tuyến, cô không chỉ đang dũng cảm — cô đang sống theo 赴汤蹈火. Khi Xie Zheng giấu danh tính của mình trong mười bảy năm, anh không chỉ đang kiên nhẫn — anh đang thực hiện 卧薪尝胆. Bộ phim không giải thích những kết nối này vì nó không cần phải làm vậy — đối với khán giả Trung Quốc, những thành ngữ này đã có sẵn trong không khí.

Bây giờ chúng cũng có thể ở trong của bạn.

---

Đọc thêm về Pursuit of Jade: Giải thích những câu nói nổi tiếng bằng tiếng Trung & tiếng Anh | Lịch sử thực sự đứng sau bộ phim | Học tiếng Trung qua việc xem Pursuit of Jade | Tại sao biểu tượng ngọc quan trọng

Khám phá bộ sưu tập của chúng tôi về 1,000+ chengyu với giải thích bằng tiếng Anh hoặc khám phá các thành ngữ theo chủ đề: Thành công & Kiên trì, Mối quan hệ & Tính cách, và Chiến lược & Hành động.