指鹿为马(指鹿爲馬)

Phát âm: zhǐ lù wéi mǎ Nghĩa đen: Ngựa gọi ngựa

Nguồn gốc & Cách sử dụng

Thành ngữ này đề cập đến một sự kiện lịch sử có nguồn gốc từ thời nhà Tần, khi có người chỉ con hươu (鹿) mà lại gọi (为) đó là con ngựa (马). Sử sách ghi lại rằng quyền thần Triệu Cao đã thử nghiệm quyền lực của mình bằng cách dẫn một con hươu vào triều đình và gọi nó là ngựa, xử tử những quan lại dám chống đối ông ta. Sự việc này đã cho thấy quyền lực có thể bóp méo thực tế như thế nào bằng cách áp đặt sự đồng thuận. Thời nhà Hán, các nhà sử học đã dùng thành ngữ này để miêu tả giai đoạn nguy hiểm của sự lộng quyền của quan lại sau cái chết của Tần Thủy Hoàng. Không giống như những thành ngữ chỉ sự lừa dối đơn thuần, thành ngữ này đặc biệt mô tả việc cố ý xuyên tạc thực tế để phô trương quyền lực, buộc người khác phải chấp nhận những điều sai sự thật hiển nhiên. Cách dùng hiện đại miêu tả những tình huống khi quyền lực thể chế buộc người ta phải thừa nhận những điều sai trái rõ ràng.

Ví dụ

Tiếng Anh: "Các quan chức tham nhũng cố tình trình bày sai sự thật để bảo vệ các đồng minh của mình"

Tiếng Trung: 腐败官员故意歪曲事实以保护他的盟友