退避三舍

Phát âm: tuì bì sān shè Nghĩa đen: Rút lui ba trại

Nguồn gốc & Cách sử dụng

Thành ngữ chiến lược này mô tả hành động tự nguyện rút lui (退避) ba 'xá' (三舍) để tránh xung đột, có nguồn gốc từ thời Xuân Thu. Nó bắt nguồn từ quyết định nổi tiếng của Tấn Văn Công khi rút quân ba 'xá' trước khi đối đầu với quân Sở, thể hiện sự rộng lượng mà cuối cùng đã giúp ông giành được đồng minh. Đơn vị đo lường cụ thể 'xá' (舍) đại diện cho quãng đường quân đội có thể hành quân trong một ngày, biến đây thành một sự nhượng bộ lãnh thổ đáng kể. Trong thời nhà Hán, cụm từ này trở thành cách gọi tắt cho sự rút lui chiến lược sáng suốt. Không giống như các thuật ngữ chỉ sự rút lui đơn thuần, nó hàm ý một sự nhượng bộ có chủ đích từ một vị thế mạnh. Cách dùng hiện đại mô tả sự thỏa hiệp khéo léo hoặc nhượng bộ chiến lược nhằm đạt được những lợi thế lớn hơn về lâu dài.

Ví dụ

Tiếng Anh: "Công ty đã tự nguyện giảm thị phần của họ để tránh các cáo buộc độc quyền"

Tiếng Trung: 公司主动减少市场份额以避免垄断指控