夜雨寄北
yè yǔ jì běi
Mưa Đêm — Thư Gửi Phương Bắc
李商隐 (Li Shangyin) · Tang Dynasty · 813–858
Văn bản gốc
君问归期未有期，
jūn wèn guī qī wèi yǒu qī,
巴山夜雨涨秋池。
bā shān yè yǔ zhǎng qiū chí.
何当共剪西窗烛，
hé dāng gòng jiǎn xī chuāng zhú,
却话巴山夜雨时。
què huà bā shān yè yǔ shí.
Translation (Vietnamese)
Bạn hỏi khi nào tôi sẽ trở về — không có ngày nào được ấn định. Mưa đêm trên núi Ba làm đầy những ao thu. Khi nào chúng ta sẽ ngồi cùng nhau cắt nến bên cửa sổ phía tây, và nói về đêm mưa này trên núi Ba?
Bối cảnh lịch sử
Li Shangyin đã viết bài thơ này khi bị mắc kẹt ở vùng Ba (Tứ Xuyên), xa cách vợ ở Trường An. Bức thư ông nhận được hỏi khi nào ông sẽ trở về, nhưng ông không có câu trả lời. Bài thơ nổi bật với cấu trúc của nó: hiện tại (mưa, cô đơn) và một tương lai tưởng tượng (tái ngộ) gập lại với nhau qua cụm từ lặp lại "mưa đêm trên núi Ba."
Phân tích văn học
Sự lặp lại của "Mưa đêm núi Ba" (巴山夜雨) tạo ra một vòng lặp thời gian. Trong hiện tại, cơn mưa là nguồn gốc của nỗi buồn. Trong tương lai tưởng tượng, cơn mưa đó trở thành một câu chuyện để chia sẻ với người thân yêu — biến nỗi đau thành kỷ niệm, cô đơn thành sự gần gũi. Hành động "cắt nến" gợi ý một cuộc trò chuyện dài, không vội vã vào giữa đêm. Bài thơ biến nỗi đau hiện tại thành sự dịu dàng trong tương lai.
Hình thức
Seven-character Quatrain (七言绝句)
Chủ đề
Love & Devotion